اقسام ابتدا ( قسمت دوم )

✳️ ۳⃣ کامل‌ترین تقسیم بندی را ابن جزری مطرح نموده، و ابتدا را همچون وقف، به اقسام تام، کافی، حسن و قبیح تقسیم نموده است.

👈 بر مبنای این نظریه، ابتدای تام شروع از کلمه‌ای است که با ما قبلش به هیچ صورت وابسته نیست؛ یعنی نه وابستگی معنوی دارد و نه رابطه لفظی.
به عبارت دیگر، هرگاه وقف بر کلمه‌ای تام باشد، ابتدای از ما بعد نیز تام خواهد بود. مانند:👇

📖 « … وَ جَعَلُوا أَعِزَّهَ أَهْلِها أَذِلَّهً* وَ کَذلِکَ یَفْعَلُونَ » ( سوره نمل – آیه ۳۴ )

♦️ ابتدای کافی هم، شروع از کلمه‌ای است که از جهت لفظ به ما قبلش وابسته نیست، اما ارتباط معنوی زیادی با قبل از خود دارد. و به عبارت دیگر هرگاه وقف بر کلمه‌ای کافی باشد، ابتدای از ما بعدش نیز کافی خواهد بود. مثل:👇

📖 « أُولئِکَ عَلی هُدیً مِنْ رَبِّهِمْ* وَ أُولئِکَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ » ( سوره بقره – آیه ۵ )

♦️ اما ابتدای حسن از مواضعی است که ارتباط لفظی و معنوی با ماقبل دارد، ولی دارای مفهومی مفید و صحیح می‌باشد. مانند:👇

📖 « … فَلَمَّا أَضاءَتْ ما حَوْلَهُ ذَهَبَ اللَّهُ بِنُورِهِمْ وَ تَرَکَهُمْ فِی ظُلُماتٍ لا یُبْصِرُونَ》( سوره بقره – آیه ۱۷ )

👈 در این آیه، وقف بر بِنُورِهِمْ وقف حسن است، که در صورت اضطرار جایز می‌باشد، اما ابتدای از ما بعد جایز نیست، لذا از« ذَهَبَ اللَّهُ » شروع می‌کنیم و به این صورت پیوند جمله را حفظ می‌نماییم، ولی با توجه به وجود ارتباط لفظی بین این کلمه و ماقبلش، ابتدای از آن حسن نامیده می‌شود.

♦️ و در نهایت، ابتدای قبیح، شروع از کلمه‌ای است که موجب بی معنا شدن کلام می‌گردد و یا به مفهوم مراد خلل و آسیب می‌رساند. موارد ذیل از این قبیل است: 👇

📖 « … بِالْهُدی فَما رَبِحَتْ تِجارَتُهُمْ … » ( سوره بقره – آیه ۱۶ )

📖 « … ما حَوْلَهُ ذَهَبَ اللَّهُ بِنُورِهِمْ … » ( سوره بقره – آیه ۱۷ )

📖« … إِنَّ اللَّهَ فَقِیرٌ وَ نَحْنُ أَغْنِیاءُ … » ( سوره آل عمران – آیه ۱۸۱ )

📖« … إِنَّ اللَّهَ ثالِثُ ثَلاثَهٍ … » ( سوره مائده – آیه ۷۳ )

📖 « … نَحْنُ أَبْناءُ اللَّهِ وَ أَحِبَّاؤُهُ … » ( سوره مائده – آیه ۱۸ )

🔙🔖همان گونه که در اول بحث گفتیم، تلاوتگر در بعضی مواضع ناچار به ابتدای قبیح می‌شود، اما باید سعی کند که تا حد ممکن از کلماتی که موجب بیان مفهومی نادرست می‌گردد شروع نکند، بلکه بهترین و شایسته‌ترین موضع را برای ابتدا انتخاب نماید.

تعداد بازدید: 55 نفر


صلوات شمار آنلاین